13 Nisan 2024, Cumartesi
spot_img
spot_img

Düşünce Bozukluğu Nedir?

Bugün psikotik zihinsel hastalıkların bir semptomu olan düşünce bozukluğuna odaklanıyoruz.

Düşünce bozukluğu, düşüncelerin nasıl organize edildiği ve ifade edildiği ile ilgili bir rahatsızlığı içerir. Düzensiz düşünceye neden olur ve insanların konuşurken veya yazarken kendilerini alışılmadık şekillerde ifade etmelerine yol açar.Formal düşünce bozukluğu, düzensiz konuşma olarak da bilinir. Düşünce yapısında veya biçiminde bozulma ile işaretlenir. Şizofreni ve psikotik bozuklukların temel semptomlarından biridir. Bu belirtiler gözlenebildiği için psikozun şiddetinin değerlendirilmesine yardımcı olmak için kullanılabilirler.
Düşünme, bir konuyu göz önünde bulundurarak o konu hakkındaki düşünceleri zihinsel olarak organize etme ve ardından bu düşünceleri anlaşılır bir şekilde ifade etme becerisini gerektirir. Bir düşünce bozukluğu, bu alanların herhangi birinde veya tamamında sorun yaratabilir.

Semptomları

Düşünce bozuklukları, düşünce ve dil ile ilgili sorunlarla karakterize edilirken, bu belirtiler tanı için tek başına yeterli değildir. Bunun nedeni, bu tür semptomların, insanlar aşırı stresli veya aşırı yorgun olduklarında geçici olarak ortaya çıkabilmesidir.
Bu belirtiler, sıklığına, şiddetine ve neden oldukları bozulmaya bağlı olarak bir düşünce bozukluğunun göstergesi olabilir. Bir düşünce bozukluğu ile ilişkili semptomlar şunları içerebilir:
• Konu üzerinde kalamama
• Konuşma eksikliği
• Hızlı, baskılı konuşma
• Tutarsızlık
• Mantıksız konuşma
Düşünce bozuklukları ile ilişkili olabilecek diğer semptomlar arasında sanrılar, halüsinasyonlar, zayıf muhakeme, hareket değişiklikleri, sinirlilik, duygu eksikliği, ifade eksikliği ve paranoya sayılabilir.

Düşünce Bozukluğunu Tanımlama

Düşünce bozuklukları bir sağlık uzmanı tarafından teşhis edilir. Bir teşhis genellikle insanlara açık uçlu sorular sormayı ve ardından onların sözlü yanıtlarını değerlendirmeyi içerir.
Düşünce bozukluklarını ölçmek için aşağıdakiler de dahil olmak üzere çeşitli değerlendirme araçları kullanılabilir:
1. Rorschach mürekkep lekesi testi: Rorschach mürekkep lekesi testi, insanlara bir dizi belirsiz mürekkep lekesinin gösterildiği projektif bir testtir. Akıl sağlığı uzmanları, daha sonra, bozuk düşünme belirtileri aramak için mürekkep lekelerine sözlü yanıtları yorumlarken bir puanlama sistemi kullanabilir.
2. Düşünce Bozukluğu İndeksi (TDI): Bu değerlendirme, kaydedilen ve daha sonra yazıya dökülen bireyle bir konuşma yapan bir sağlık profesyonelini içerir. TDI (Delta endeksi olarak da bilinir) daha sonra, bir düşünce bozukluğunu gösterebilecek 23 farklı alana bakmak da dahil olmak üzere değişimi değerlendirmek için kullanılır.
3. Düşünce, Dil ve İletişim Değerlendirme Ölçeği (TLC): En yaygın kullanılan düşünce bozukluğu değerlendirmelerinden biridir. Düşünce bozukluklarının farklı yönlerinin tanımlarına dayalı olarak gözlemler yapmayı ve onlara bir şiddet derecesi vermeyi içerir.

Düşünce bozuklukları bir sağlık uzmanı tarafından teşhis edilir. Bir teşhis genellikle insanlara açık uçlu sorular sormayı ve ardından onların sözlü yanıtlarını değerlendirmeyi içerir.

Düşünce Bozukluğunun Çeşitleri

Her düşünce bozukluğu tipinin, düşünce sürecine müdahale eden kendi belirtileri vardır. Ancak her durumda, fikir ve düşüncelerin örgütlenmesinde ve ifade edilmesinde bir aksama vardır.
Birçok farklı düşünce bozukluğu türünden bazıları şunlardır:
• Alogia: Bu düşünce bozukluğu, konuşma yoksulluğu ile karakterizedir ve genellikle şizofreni veya bunama hastalarında görülür. Yanıtlar genellikle ani ve eksiktir.
• Engelleme: Düşünce bozukluğu olan kişiler cümlenin ortasında konuşmayı bırakabilir ve uzun bir süre ara verebilir. Konuşmaya devam ettiklerinde, genellikle tamamen farklı bir konu üzerindedir.
• Durumsal düşünme: Bu tür düzensiz düşünme, genellikle dolaylı ve hatta konuşmanın ana noktasıyla alakasız olan birçok gereksiz ayrıntıyı içerir.
• Çınlama: Bu, kelimeleri anlamlarından ziyade seslerine göre kullanmayı içerir. Buna kafiyeli sözcükler veya kelime oyunları da dahildir.
• Ekolali: Bu, diğer konuşmacıların konuşmalarının tekrar edilmesini içerir. Başkalarından duydukları sesleri veya kelimeleri sıklıkla tekrar edebilirler.
• Yeni sözcük: Bu, kendiliğinden yeni kelimeler üretmeyi içerir. Bu kelimeler anlamsızdır ve tanınmaz ancak konuşmaya dahil edilmiştir.
• Teğet geçme: Bu tür düzensiz düşünce, bir fikirden diğerine geçmeyi içerir. Fikirler yüzeysel olarak birbirine bağlıdır ama asla asıl noktaya gelmez.

Düşünce Bozukluğunun Tedavisi

İnsanların düşünce bozukluklarının semptomlarını yönetmesine yardımcı olabilecek tedaviler mevcuttur. Kullanılabilecek bazı tedavi stratejileri:

• Psikoterapi
Terapi, aynı zamanda sanrılı veya çarpık düşünce belirtileri yaşayan insanlara yardım etmek için yararlı olabilir. Bireyin semptomlarına bağlı olarak kullanılabilecek terapi türleri şunlardır:
1. Bilişsel-davranışçı terapi (CBT): insanların çarpık düşünceleri tanımlamasına ve değiştirmesine yardımcı olabilir.
2. Aile terapisi: ailelerin ne düşündüklerini öğrenmelerine yardımcı olabilir. düşünce bozukluğu olan sevdiklerini desteklemek için yapabilirler.
3. Grup terapisi: becerileri uygulamak ve destek bulmak için yararlı bir tedavi olabilir.

• İlaçlar
İlaçlar bazen şizofreni veya psikotik bozukluklarla ilişkili semptomların tedavisine yardımcı olmak için reçete edilebilir. Bu tür ilaçlar antipsikotikler, antidepresanlar ve duygudurum düzenleyicileri içerebilir.
İletişim yeteneğinizi etkileyen bir düşünce bozukluğu belirtileri yaşıyorsanız, doktorunuzla konuşmalısınız. Belirtilerinizi değerlendirebilir ve teşhis koyabilirler. Doğru tanıyı almak, yaşadığınız semptomları yönetmenize yardımcı olabilecek uygun bir tedavi aldığınızdan emin olmanın en iyi yoludur.

Kaynak

Hazırlayan: Sinem Kaya

İlgili Yazılar

spot_img

Son Yazılar